خانه / محصولات / بنتونیت رنگ زدایی و تصفیه روغن

بنتونیت رنگ زدایی و تصفیه روغن

از بنتونيت بطور وسيع در رنگ زدايي و تصفیه روغنها استفاده مي شود و منظور از اين امر تصفيه سازي و حذف بعضي مواد از روغن است كه البته وجود اين مواد در محصول نهايي روغن مطلوب نيست. رنگ زدايي در همه انواع روغن هاي حيواني، نباتي و معدني انجام مي شود. روغنهايي از قبيل تخم كتان، سويا نارگيل و غيره نيز توسط بنتونيت رنگ زدايي و خالص مي شوند تا در ساخت صابون، رنگها و محصولات خوراكي بكار روند. ضدعفوني كردن هيدروژن زدايي، خنثي سازي و رنگ زدايي روغن نيز توسط بنتونيت انجام مي شود.

بنتونیت تصفیه روغن

براي تصفيه روغن ۵ تا ۳۰ درصد وزني آن از خاك استفاده مي شود ولي به هنگام فيلتره كردن آن اگر اين خاك به اندازه كافي فعال نشده باشد ممكن است مقداري از روغن را در خود نگهدارد. خاك هايي كه بدين منظور بكار مي روند بصورت طبيعي فعالند (خاك طبيعي فعال) و يا پس از فعال سازي شيميايي و يا فيزيكي بصورت فعال در مي آيند. براي اين منظور سه نوع خاك فعال كاربرد دارد:

  • خاكهاي طبيعي فعال
  • خاكهاي فعال شده بنتونيتي
  • بوكسيت فعال شده

رسهاي طبيعي فعال در طبيعت به همان صورت كه در صنعت بكار مي روند وجود دارند و احتياج به فعال كردن اسيدي ندارند. پلاستيسيته اين خاكها زياد نيست، آب فراواني دارند و ساختمان آنها ورقي شكل است و با از دست دادن آنها به زبان مي چسبند كه يكي از مشخصه هاي بارز آنهاست.

بنتونيت هاي فعال شده از خاكهاي بنتونيتي كه توانايي فعال شدن با اسيد معدني را دارند به روش مخصوص تهيه مي گردند و قدرت رنگبري آنها چندين برابر رسهاي طبيعي فعال است. اين خاكها بخصوص براي ساختن كاغذهاي كاربن بدون كربن بكار مي روند. بوكسيتهاي فعال شده نيز از حرارت دادن ماده معدني بوكسيت بدست مي آيد و فقط براي تصفيه روغنهاي نفتي و به صورت دانه اي بكار مي رود.

براي رنگ زدايي روغن حيواني، نباتي، نفتي، چربيها و مومها از دو روش ردكردن از صافي و تماسي استفاده مي شود.

در روش ردكردن از صافي روغن از وسط لايه رسي دانه اي شكل با اندازه هاي ۱۰ تا ۶۰ مش عبور داده مي شود ولي در روش تماسي روغن مستقيماً با رس نرم ۲۰۰ مش مخلوط شده و سپس از فيلتر عبور داده مي شود. روغن هاي نفتي را با هر دو روش ولي روغن هاي حيواني و نباتي را تنها با روش تماسي عمل مي كنند. اصولاً براي اين امر از بنتونيت كلسيم استفاده مي شود ولي بنتونيت هاي سديم و مونت موريونيت هاي اسيدي نيز در اين كار مصرف دارند. از آتاپولوژيت نيز براي عمل آوردن روغنهاي معدني استفاده مي شود

بيشتر گليسيرين هايي كه از نباتات يا حيوانات بدست مي آيند بايد قبل از مصرف بي رنگ شوند. براي اين منظور از رس هاي رنگ بر طي دو روش تصفيه فيزيكي با بخار و شيميايي استفاده مي شود. در تصفيه فيزيكي ناخالصي هاي روغن را با تبخير كردن آن قبل از سفيدكردن جدا مي كنند و سپس با اسيد سولفوريك يا اسيد ستيريك و ۲ تا ۵ درصد خاك بيرنگ كننده فعال آنرا بيرنگ مي نمايند. اين عمل بمدت ۱۰ تا ۱۵ دقيقه و در ۹۰ درجه سانتيگراد در خلاء انجام مي شود.

از اين روش بيشتر براي بيرنگ كردن روغن نخل استفاده مي شود ولي گاه روغن ذرت، سويا، شلغم روغني تخمها و چربيهاي حيواني را بدين روش بيرنگ مي كنند. در روش شيميايي نمكها و صمغ را بوسيله اسيد جدا مي كنند و يا اينكه روغن را كه توسط قليا خنثي شده است جهت جداكردن هر نوع اسيد چربي آزاد با آب مي شونيد و سپس خاك فعال شده به آن اضافه كرده و به مدت ۲۰ تا ۳۰ دقيقه در ۹۰ درجه سانتيگراد و تحت خلاء (براي روغن نخل در ۱۴۰ درجه سانتيگراد) نگه مي دارند. كيفيت خاك فعال اضافه شده مربوط به رنگي است كه انتظار دارند روغن رنگ مزبور را به خود بگيرد و معمولاً مقدار اين خاك ۲۵/۰ تا ۲ درصد است.

به روغنهاي برزك و سويا كه مصارف فني دارند مشابه روغنهاي خوراكي خاك افزوده و ۲۰ تا ۳۰ دقيقه در ۸۰ تا ۱۱۰ درجه سانتيگراد حرارت مي دهند.

براي تهيه صابون هاي سفيدرنگ معمولاً لازم است كه روغنها و چربي هاي مورد استفاده را قبل از تبديل به صابون سفيد كنند و بدين منظور روغن و چربيها را با ۲ درصد تا ۴ درصد خاك سفيدكننده به مدت ۲۰ تا ۳۰ دقيقه در ۹۰ تا ۱۲۰ درجه سانتيگراد حرارت داده و سپس فيلتره مي كنند.

بيشترين مصرف اين خاك براي سفيدكردن، در روغنهاي نباتي و پس از آن روغن نخل است كه سالانه حدود ۱۰ ميليون تن روغن نخل توليد مي شود. توليدكنندگان عمده روغن نباتي كشورهاي آرژانتين، برزيل، كانادا، چين، هند، اندونزي، ايتاليا، مالزي، نيجريه، فيليپين آمريكا و روسيه است. وزارت كشاورزي امريكا (USDA) توليد دانه هاي روغني دنيا را ۲۰۲ ميليون تن در سال ۱۹۸۷ و ۱۹۸۸ اعلام كرده است. در گذشته روغنهاي خام در كشورهاي مصرف كننده (كشورهاي صنعتي) رنگ زدايي و تصفيه مي شدند و روغنهاي خام از كشورهاي توليدكننده به همان صورت خام خريداري شده و به صورت فله به كشورهاي صنعتي حمل مي شد ولي در حال حاضر كشورهاي توليدكنده خود اقدام به تصفيه روغن مي كنند تا ارزش افزوده را از آن خود بنمايند. اين موضوع به خصوص در مورد مالزي كه بزرگترين توليدكننده روغن نخل دنياست صد درصد صدق مي كند. روغن نخل منبع بزرگي از دانه هاي روغني اقتصادي و مفيد دنيا است. يك هكتار نخل روغني داراي ارزش ساليانه بين ۴ تا ۵ تن روغن نخل ۴۰۰ تا ۵۰۰ كيلو روغن هسته خرما مي باشد كه پس از تصفيه براي مصرف خوراكي از آن استفاده مي شود. گرچه مصارف شيميايي آن نيز در حال افزايش است. توليد روغن نخل كشورهاي آسياي اندونزي، مالزي، فيليپين سنگاپور و تايلند حدود ۶ ميليون تن روغن خام نخل بوده كه ۷۰ درصد توليد روغن دنيا را تشكيل مي دهد. روغن هسته خرما نيز در آسيا بيشتر از ساير نقاط دنيا است. در سال ۱۹۸۷ مقدار روغن شلغم ۲/۲ ميليون تن و روغن هسته خرما ۷۰۰ تن بوده است.

تحقيقات زيادي در حال انجام است تا روغن نخل را بتوان بصورت يك غذاي ويژه با ارزش در آورده و به كشورهاي توسعه يافته صادر نمايند تا از افت قيمت آن جلوگيري شود.

در طول عمل فيلتره كردن ۲۰ تا ۳۰ درصد روغن نخل از بين مي رود. هرچه روغنهاي نباتي افزايش مصرف داشته باشند تقاضا براي خاك بيرنگ كننده نيز افزايش مي يابد و هر كشورهاي توليدكننده روغن خود اقدام به رنگزدايي و تصفيه روغن بنمايند، الگوي عرضه و تقاضاي دنيا براي بنتونيت بيشتر بهم خواهد خورد. چنانكه مصرف خاك بيرنگ كننده در كشورهاي مهم صنعتي پايين آمده و در كشورهاي توليدكننده روغن بالا خواهد رفت. در روغن هاي معدني هم مونت موريونيت و هم آتاپولژيت براي فيلتره كردن روغن بكار مي روند. انواع روغنهاي اصلي معدني كه بدينوسيله تصفيه مي شوند عبارتند از : نفت، روغن سوخت، روغنهاي روان ساز (روغن موتورها) واكسها و گريسها

روغنهاي معدني روانساز (Lubricator) براي تصفيه بايد تا ۳۰۰ درجه در خلاء حرارت داد.

ناگفته نماند كه جداكرن كامل اجزاء موجود در روغن هايي كه در توربين ها و عايقهاي الكتريكي بكار مي رود توسط اسيد سولفوريك قوي و سپس تصفيه آن با خاك انجام مي گيرد.

خاكهاي فعال شده سفيدكننده جهت احياي رواسازها اهميت دارد ولي اين امر به سادگي تصفيه ساير روغنها در ۸۰ تا ۱۱۰ درجه سانتيگراد نيست. در اين مورد روغنها را با اسيد سولفوريك مي آميزند تا ناخالصي هاي آنها با اسيد تركيب شده و به صورت رسوب از روغن جدا گردد. سپس بنتونيت فعال شده را به روغن اضافه نموده و ۲۰۰ تا ۳۰۰ درجه حرارت داده و از داخل آن بخار رد مي كنند و سپس خاك مصرف شده را توسط فيلتر جدا مي كنند. مقدار خاك موردنياز براي عمل ۳ تا ۵ درصد وزن روغن است

همچنین ببینید

بنتونیت چاه ارت

بنتونیت چاه ارت

از آنجایی که مقاومت ویژه‌ی خاک چاه ارت نقش مهمی در تعیین مقاومت چاه ارت …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *